Mardin Hububatçılar Derneği Başkanı Mehmet Şerif Öter, Toprak Mahsulleri Ofisi’nin (TMO) piyasaya müdahale amacıyla başlattığı buğday satışını değerlendirdi. Öter, satışların maliyetin altında yapıldığını, bunun devleti zarara uğrattığını ve tüketici fiyatlarına olumlu yansımadığını söyledi.
Toprak Mahsulleri Ofisi’nin 985 bin 500 ton ekmeklik ve 231 bin ton makarnalık buğdayı TÜRİB üzerinden satışa sunmasının ardından konuşan Mardin Hububatçılar Derneği Başkanı Mehmet Şerif Öter, özellikle şubat ayında yapılan satışların maliyetin altında kaldığını belirtti.
Lisanslı depolarda muhafaza edilen ürünler için aylık kira ve diğer giderlerin oluştuğunu dile getiren Öter, kilo başına 3-4 lirayı bulan ek maliyetlerin hesaba katılması gerektiğini söyleyerek, “Depolama, finansman ve diğer dolaylı giderler de eklendiğinde devletin ciddi bir yük üstlendiği görülüyor. Buna rağmen satışlar maliyetin altında yapılıyor. Ancak buna karşın piyasada fiyatlar düşmüyor” dedi.
Bu uygulamanın temel amacının enflasyonla mücadele ve gıda fiyatlarını kontrol altında tutmak olduğunu belirten Öter, sahadaki tablonun farklı olduğunu savundu. Buğdaydan üretilen ekmek, makarna, bulgur, irmik ve benzeri ürünlerde fiyat artışlarının sürdüğünü kaydeden Öter, “Devlet fiyatlar yükselmesin diye müdahale ediyor ama zincirin diğer halkalarında artış devam ediyor. Tüketici beklediği indirimi göremiyor” ifadelerini kullandı.
Fırıncı ve imalatçıların artan elektrik, doğalgaz, işçilik ve SGK primlerini gerekçe gösterdiğini aktaran Öter, yalnızca ham madde fiyatını düşürmenin yeterli olmadığını çiftçinin alın terinin karşılığını alabilmesi ve tüketicinin daha uygun fiyatla gıdaya ulaşabilmesi için üretim maliyetlerinin doğrudan azaltılması gerektiğini vurguladı.
Gübre ve mazotta ÖTV ile KDV indiriminin önemine işaret eden Öter, bunun yanında gıda üreticilerine enerji ve prim destekleri verilmesi gerektiğini dile getirerek. “Sadece piyasaya ucuz buğday vermek çözüm değil. Sürecin bütün aşamalarında denetim ve destek mekanizması olmalı” dedi.
Yeni tarım sezonuna ilişkin de değerlendirmelerde bulunan Öter, Mardin ve birçok bölgede bu yıl yağışların yüz güldürdüğünü ifade etti.
Kış aylarında iki kez kar yağdığını ve yağmurların düzenli gerçekleştiğini belirten Öter, ekinlerin genel durumunun iyi olduğunu söyledi. Geçen yıl sulama için yüksek elektrik maliyetlerine katlanan çiftçinin bu yıl yağış sayesinde rahatladığını kaydetti.
Mart ve nisan aylarının hububat için kritik olduğuna dikkat çeken Öter, bu dönemde yaşanacak aşırı sıcakların verimi olumsuz etkileyebileceğini belirterek havanın serin ve yağışlı seyretmesi halinde son yılların en verimli sezonlarından birinin yaşanabileceğini dile getirdi.
Öter, tarımsal planlama ve destekleme politikalarına da değinerek çiftçinin ciddi gelir kaybı yaşadığını savundu. 100 dekar sulu buğday eken bir çiftçinin geçen yıl 212 bin 650 lira destek aldığını, bu yıl ise bu rakamın 109 bin 800 liraya düştüğünü belirten Öter, kaybın 102 bin 850 liraya ulaştığını söyledi. Kuru tarım yapılan alanlarda ise destek farkının 43 bin 900 lirayı bulduğunu ifade etti.
Destekleme rakamlarının yeniden gözden geçirilmesi gerektiğini vurgulayan Öter, çiftçinin gelirindeki düşüşün üretim motivasyonunu da etkilediğini belirterek, “Tarımın güçlenmesi için üreticinin ayakta kalması gerekiyor” dedi.